Select Page

Charlie Chaplin huwa probabbilment l-aktar attur magħruf tal-bidu tas-seklu 20. Huwa fost dawk il-ftit nies mill-era siekta li għadna nirrikonoxxuhom mingħajr problema.

Għalkemm anki f’din hemm daqsxejn kontroversja, huwa magħruf li Sir Charles Spencer Chaplin KBE twieled proprju fis-16 t’April tal-1889, ġewwa Londra. Huwa kien attur komiku, produttur tal-films, u kompożitur Ingliż li beda l-fama fl-era tal-film siekta

Charlie Chaplin sar ikona Dinjija permezz tal-karattru li interpreta The Tramp, u huwa meqjus bħala wieħed mill-aktar figuri importanti fl-istorja tal-industrija tal-films.

Il-karriera tiegħu damet aktar minn 75 sena, mit-tfulija fl-era Victoria sa sena qabel mewtu fl-1977, u kienet waħda kontroversjali mhux ħażin. Minbarra li kien ateu, minkejja li dejjem ċaħad huwa magħruf li Charlie Chaplin kellu twemmin kommunist, iżda qatt ma nstabet evidenza ċara dwar dan.

It-tfulija ta’ Chaplin kienet waħda diffiċli, fejn kellu jiffaċċja l-faqar u t-tbatija. Ommu, Hannah Hill Chaplin, kantanta, attriċi, u ddoqq il-pjanu, qattgħet ħafna minn ħajjitha dieħla u ħierġa mill-isptarijiet mentali. Missieru, Charles Spencer Chaplin Sr. kien kantant ta’ suċċess sakemm qabad il-vizzju tax-xorb.

Wara li l-ġenituri tiegħu nfirdu, Charlie u ħuh (half-brother) Sidney, qattgħu ħafna mit-tfulija tagħhom fl-orfanatrofji, fejn ħafna drabi kienu jitħallew bil-ġuħ u anki jiġu msawta jekk iġibu ruħhom ħażin.

Bilkemm kapaċi jaqra u jikteb, Chaplin ħalla l-iskola biex imur fuq tour ma’ grupp entertainers komiċi. Aktar tard huwa ħa sehem f’att komiku. Sal-età ta’ 19-il sena kien sar wieħed mill-aktar artisti tal-musuc-hall popolari fl-Ingilterra.

Fl-1910, Chaplin mar l-Istati Uniti għal tour f’A Night in an English Music Hall. Huwa ġie magħżul mill-produttur tal-films Mack Sennett biex jidher fis-serje tal-kummiedja siekta Keystone. Fil-films bikrija, Making a Living u Tillie’s Punctured Romance, Chaplin biddel l-istil tiegħu. Huwa waqaf milli jirreaġixxi żżejjed u sar aktar delikat u preċiż fil-movimenti tiegħu. Ħoloq ukoll il-karattru ta’ The Tramp.

Fl-1918, Chaplin bena l-istudjo tiegħu u ffirma kuntratt ta’ miljun dollaru ma’ National Films, u pproduċa klassiċi ta’ films siekta bħal A Dog’s Life, billi qabbel il-ħajja ta’ kelb ma’ dik ta’ Tramp, Shoulder Arms, li kiseb suċċess fl-Ewwel Gwerra Dinjija, u The Kid, storja li tmiss il-ħajja tal-fqar.

Fl-1923, Chaplin, D.W. Griffith, Douglas Fair Banks, u Mary Pickford iffurmaw United Artists (UA) biex jipproduċu films ta’ kwalità għolja. A Woman of Paris (1923), drama, kienet segwita minn tnejn mill-aktar films divertenti ta’ Chaplin, The Gold Rush (1925) u The Circus (1928). Chaplin idderieġa City Lights (1931), rakkont sabiħ dwar il-ħbiberija ta’ Tramp ma’ miljunarju fis-sakra u flower girl nieqsa mid-dawl. Bosta kritiċi jqisuh bħala l-ifjen xogħol tiegħu. Għalkemm il-films kienu diġà għamlu l-bidla għall-ħoss, City Lights kien sieket ħlief għal xena waħda.

Il-karattru ta’ Chaplin, Hynkel f’The Great Dictator (1940) kien satira qawwija tal-mexxej militari Ġermaniż Adolf Hitler. Kien l-aħħar film li ntuża Tramp, u jispiċċa b’Chaplin jitlob għall-imħabba u l-libertà.

Kien b’dawn il-produzzjonijiet tas-snin 30 u 40 li Chaplin kiseb is-suċċess bħala direttur tal-films.

Ħafna qabel ma l-produtturi tal-films Ewropej għallmu lill-udjenzi japprezzaw l-irwol tal-kittieb u d-direttur, Chaplin wera l-ħafna talenti tiegħu billi rnexxielu jibbrilla fiż-żewġ irwoli fil-produzzjonijiet tiegħu.

L-imħabba li kien hemm lejn Chaplin fis-snin bikrin tal-karriera tiegħu nbidlet f’rabja kbira matul is-snin 40 u l-bidu tas-snin 50. Il-poplu Amerikan kien imdejjaq bil-fehmiet politiċi tiegħu, il-problemi fil-ħajja personali tiegħu, u l-elementi qarsa li ta’ spiss kien jesprimi fl-arti tiegħu. Chaplin kien jesprimi mibgħeda għad-dittatorjat. Dan kien ġiegħel lin-nies ikunu suspettużi dwaru.

Dan is-sentiment żdied meta ħareġ il-film Monsieur Verdoux, li fih wera li l-qtil tal-massa u l-abbuż tal-ħaddiema f’tentattiv biex iżidu l-profitti tan-negozju kienu simili. Il-kritiċi faħħru l-film iżda kien aktar popolari mal-udjenzi Ewropej minn dawk fl-Amerika.

Matul il-ħames snin ta’ wara Chaplin iddedika ruħu għal Limelight (1952), li parti minnu kien ibbażat fuq ħajtu stess. Kien ferm differenti minn Monsieur Verdoux.

Ir-reputazzjoni ta’ Chaplin kompliet tittappan b’kawża pubbliċizzata ħafna miġjuba kontrih minn mara li ddikjarat li kien missier it-tifel tagħha. Għalkemm Chaplin wera li ma kienx missier it-tifel, ir-reazzjoni għall-akkużi dawret ħafna nies kontrih.

Waqt li kien fuq vaganza fl-Ewropa fl-1962, Chaplin ġie nnotifikat mill-avukat ġenerali tal-Istati Uniti li d-dħul mill-ġdid tiegħu fl-Istati Uniti kien se jkun sfidat. Huwa ġie akkużat li wettaq atti immorali u li kien politikament suspettuż.

Chaplin, li qatt ma sar ċittadin tal-Istati Uniti, biegħ il-possedimenti Amerikani kollha tiegħi u stabilixxa ruħu f’Ġinevra,l-Isvizzera, mar-raba’ mara tiegħu Oona O’Neill, bint id-drammaturgu Amerikan Eugene O’Neill, u uliedhom.

Huwa żar l-Ingilterra biex jidderieġi The King in New York, li qatt ma ntwera fl-Istati Uniti. My Autobiography ġiet ippubblikata fl-1964. Ħafna mill-kritiċi kkunsidraw il-film ta’ Chaplin tal-1967, A Countless from Hong Kong, bħala diżastru.

Sas-snin 70, iż-żminijiet kienu nbidlu, u Chaplin reġa’ ġie rikonoxxut għall-kontribuzzjoni rikka tiegħu għall-films. Huwa rritorna lejn l-Istati Uniti fl-1972, fejn ġie onorat minn maġġuri fi New York City u Hollywood, Kalifornja, inkluż premju tal-Akkademja Speċjali.

Fl-1975 ġie onorat ukoll mir-Reġina Eliżabetta II tal-Ingilterra u sar Sir Charles Chaplin. Sentejn wara, fil-25 ta’ Diċembru , 1977, Chaplin miet fl-irqad, fl-Iżvizzera.

Ix-xogħlijiet kollha ta’ Chaplin juru l-grazzja fiżika, l-abbiltà li jesprimu sensazzjoni, u l-viżjoni intellettwali li għandhom l-aqwa atturi. Fl-1992 ħareġ film dwar il-ħajja tiegħu, bl-isem ta’ Chaplin.

Hemm wisq x’wieħed isir jaf dwar dan l-attur straordinarju, fil-fatt, komplejna niskopru aktar fatti u kurżitajiet interessanti li mhumiex daqstant magħrufa dwaru…

Ikkumenta

Enable Notifications    OK No thanks