Select Page
“Jeħtieġ li aktar persuni pubbliċi jieħdu r-rwol ta’ Ambaxxaturi tas-Saħħa Mentali” – Prof. Andrew Azzopardi

“Jeħtieġ li aktar persuni pubbliċi jieħdu r-rwol ta’ Ambaxxaturi tas-Saħħa Mentali” – Prof. Andrew Azzopardi

Wara konsultazzjoni ma’ diversi professjonisti u għaqdiet mhux governattivi li jaħdmu fil-qasam tas-saħħa mentali kif ukoll ma’ persuni li għaddejjin jew għaddew minn problemi ta’ saħħa mentali, d-Dekan tal-Fakultà tat-Tisħiħ tas-Soċjetà, il-Professur Andrew Azzopardi ppubblika 100 proposta li huma meqjusa bħala prijoritajiet f’dan il-qasam.

Fost il-100 proposta, il-Professur Andrew Azzopardi semma l-ħtieġa ta’ kampanja biex tonqos l-istigma fuq is-suġġett tas-saħħa mentali.

Ippropona wkoll sptar ġdid iddedikat għas-saħħa mentali fil-prossimità tal-Isptar Mater Dei li jinbena f’din is-sena li ġejja, kif ukoll il-ħtieġa ta’ Segretarju Parlamentari għas-saħħa mentali.

Semma wkoll il-ħtieġa ta’ servizzi aktar immedjati għat-tfal bi problemi ta’ saħħa mentali kif ukoll li jiġi studjat u analiżżat is-self harm, anke f’etajiet bikrija, u jittieħdu l-azzjonijiet meħtieġa.

Prijorità oħra hija li jingħataw aktar korsijiet ta’ first aid għas-saħħa mentali u jsiru mandatorji fost l-għaqdiet u postijiet tax-xogħol.

Il-Professur Andrew Azzopardi semma wkoll il-ħtieġa ta’ aktar persuni pubbliċi li jitkellmu dwar esperjenzi ta’ sfidi ta’ saħħa mentali u kif affettwawhom u jingħataw spazju biex jagħtu s-sehem tagħhom għat-titjib ta’ dan il-qasam.

Semma wkoll il-ħtieġa ta’ programm ta’ appoġġ għal dawk il-persuni li jkunu fil-fażi tranżitorja bħala persuni LGBTI+ u l-familjari tagħhom minħabba l-pressjoni li timponi fuqhom is-soċjetà.

Huwa ppropona wkoll programm għall-ġenituri li uliedhom għandhom problemi ta’ saħħa mentali. Enfasizza l-ħtieġa ta’ tisħiħ ta’ servizzi għall-familja u sistemi aktar b’saħħithom biex jiġu evitati sitwazzjonijiet ta’ parental alienation.

Tkellem ukoll dwar il-ħtieġa ta’ aktar programmi li jqajmu kuxjenza fuq il-midja u li hemm bżonn li jsir aktar xogħol biex il-midja soċjali ma sservix aktar biex tagħmel pressjoni mentali fuq iż-żgħażagħ, kif ukoll dwar l-importanza ta’ aktar taħriġ għat-tfal fuq edukazzjoni tal-midja.

Il-Professur Andrew Azzopardi ppropona wkoll taħriġ għall-ġurnalisti biex ikunu jafu kif jittrattaw stejjer dwar saħħa mentali u ma jkomplux juru lill-persuna ta’ saħħa mentali bħala msieken u fejn ifittxu biss is-sensazzjonaliżmu.

Dwar il-ħabs, fost oħrajn semma l-ħtieġa li jitnaqqas l-użu faċli ta’ trankwilizzanti fil-ħabs u minflok niffukaw fuq talk therapy, kif ukoll servizzi għal dawk li jkunu għadhom kif jidħlu l-ħabs.

Proposta oħra hija li ssir kampanja kif l-annimali jistgħu jservu ta’ sapport u terapija specjalizzata għal min għandu problemi ta’ saħħa mentali filwaqt li nippreservaw il-benesseri tal-annimali wkoll.

Semma wkoll il-ħtieġa biex l-arti, il-mużika u l-isport ikunu aktar aċċessibbli għall-persuni bi problemi ta’ saħħa mentali kemm mil-lat terapewtiku kif ukoll mil-lat ta’ divertiment u ta’ espressjoni tal-ħsus.

Fuq kollox, b’dawn il-100 proposta, il-Professur esprima l-importanza li s-settur tas-saħħa mentali jkun prijorità għall-Gvern matul dawn is-snin li ġejjin minħabba li hija problema li dejjem qed tikber.

X’tista’ tagħmel biex tevita uġigħ f’dahrek? – Dr Georgiana Farrugia Bonnici

X’tista’ tagħmel biex tevita uġigħ f’dahrek? – Dr Georgiana Farrugia Bonnici

L-uġigħ fid-dahar huwa pjuttost komuni, iżda rarament jkun ikkaġunat minħabba mard serju.
Huwa magħruf li n-nies li għandhom impjiegi fl-uffiċini jkollhom aktar tendenza li jbatu minn uġigħ kroniku fid-dahar, ġeneralment kaġun ta’ qagħda ħażina kif ukoll minħabba li jkunu qed iżommu l-istess pożizzjoni għal perjodi itwal ta’ ħin.

Barra minn hekk, l-uġigħ fid-dahar jista’ jiġi kkawżat ukoll minħabba ċerti ritwali ripetittivi, bħall-użu tal-forza tqila f’xogħol manwali jew għodod ta’ vibrazzjoni, kif ukoll waqt xi xogħlijiet fuq barra f’temperaturi kesħin fix-xitwa.

Fatturi ta’ riskju li jippredisponu individwi għal uġigħ kroniku fid-dahar jinkludu kundizzjonijiet preċedenti fid-dahar bhall-xatika, slip disc, artrite jew ksur, abbużi minn sustanzi ta’ alkoħol jew droga, obeżità jew tnaqqis fl-attività fiżika, parteċipazzjoni fi sports ta’ kuntatt, kif ukoll fatturi oħrajn psikoloġiċi, bħall-ansjetà.

Fortunatament, hemm miżuri sempliċi li l-impjegati jistgħu jimplimentaw ta’ kuljum sabiex jottimizzaw il-postijiet tax-xogħol tagħhom u jgħinu fil-prevenzjoni ta’ uġigħ fid-dahar rikorrenti.

  • Is-siġġijiet tal-uffiċċju għandhom idealment ikollhom xi tip ta’ sapport għad-dahar. Wieħed jista’ jagħżel li jpoġġi imħadda żgħira jew xugaman irrumblat fil-livell tal-qadd. L-għoli tas-siġġijiet tal-uffiċċju għandu jiġi aġġustati sabiex is-saqajn ikunu ċatti mal-art u l-irkopptejn jibqgħu f’angolu ta’ 90 degrees minn mal-art. Fl-aħħar nett, wieħed għandu wkoll iżomm il-moniters tal-kompjuter ftit ‘il bogħod mis-siġġijiet, peress li dan iħeġġeġ lill-impjegati biex jistiraw darhom lura, minflok ma jxaqilbuh ‘il quddiem u jippreċipitaw tensjoni kronika tal-għonq.
  • Hija wkoll prattika komuni għall-impjegati li jpoġġu t-telefowns tagħhom bejn ir-ras u l-ispalla biex iżommu idejhom ħielsa waqt li jitkellmu, u b’hekk jikkawżaw tensjoni addizzjonali għal għonqhom u l-ispallejn. Idealment, wieħed għandu juża headset jew speakerphone għal kwalunkwe konverżazzjoni bit-telefown li ddum aktar minn ħames minuti.
  • Huwa wkoll importanti li wieħed jieħu pawżi qosra biex jalterna bejn il-pożizzjonijiet bilqiegħda u bilwieqfa matul il-ġurnata tax-xogħol. L-impjegati kollha għandhom jiddedikaw ftit ħin biex iċaqalqu ġisimhom, peress li jekk wieħed jibqa’ bilqiegħda għal perjodi twal ta’ ħin jista’ jdgħajjef il-muskoli tad-dahar. Barra minn hekk, tista’ ssaħħaħ il-muskoli tad-dahar permezz ta’ fiżjoterapija jew eżerċizzji speċifiċi, bħal yoga, sit-ups jew Pilates. Dawn ġeneralment itejbu b’mod naturali l-qagħda ta’ dak li jkun u eventwalment inaqqsu l-uġigħ fid-dahar.

Jekk tixtieq issegwi l-blog tiegħi tista’ tagħmel dan billi tagħmel LIKE fuq din il-paġna ta’ Facebook: ×Be Holistically Healthy, MD× By Dr. Georgiana Farrugia Bonnici | Facebook

Jekk għandek xi mistoqsijiet li trid tistaqsi jew xi suġġett li tixtieq li nitkellmu dwaru ibagħtilna fuq info@skoperta.net

Carpal Tunnel – X’inhi eżattament? U x’tista’ tagħmel jekk tħoss is-sintomi? – Dr Georgiana Farrugia Bonnici

Carpal Tunnel – X’inhi eżattament? U x’tista’ tagħmel jekk tħoss is-sintomi? – Dr Georgiana Farrugia Bonnici

Il-carpal tunnel tikkonsisti minn passaġġ dejjaq fuq il-parti ta’ quddiem tal-idejn u l-polz, li sservi bħala daħla għall-pala tal-id għal diversi tendini u kif ukoll, in-nerv medjan. In-nerv medjan għandu rwol importanti li jissupplixxi s-sensazzjoni lis-swaba, u kif ukoll li jiffaċilita l-moviment tas-suba’ l-kbir.

Is-sindromu tal-carpal tunnel għandu tendenza li jinqala’ minħabba kompressjoni kontinwa fuq in-nerv medjan. Din il-kundizzjoni tista’ tiġi preċipitata minn ċerti fatturi li jinkludu li tkun mara minħabba anatomija iżgħar tal-polz, ċerti kundizzjonijiet bħal ksur jew dislokazzjonijiet preċedenti fil-polz, artrite, dijabete, obeżità, tqala, menopawsa, disturbi fil-glandola tat-thyroid, mard tal-kliewi, u kif ukoll, permezz ta’ mozzjonijiet ripetittivi tal-idejn, li jinvolvu liwi fit-tul tal-polz waqt ħidmiet speċifiċi ta’ xogħol, bħall-użu ta’ għodod tal-kostruzzjoni, klerikali, tal-catering jew tal-parrukkiera, kif ukoll attivitajiet frekwenti oħra ta’ kuljum, bħas-sewqan, l-użu tat-telefon cellulari jew il-qari.

Is-sintomi gradwali tal-Carpal Tunnel jistgħu jinkludu sensazzjoni ta’ tnemnim jew dgħufija fis-swaba, fl-idejn, jew fid-driegħ. Ċerti individwi jistgħu jwaqqgħu oġġetti, u anke jkollhom it-tendenza li jċaqilqu idejhom sabiex itaffu dawn is-sintomi li jistgħu wkoll jiggravaw matul il-lejl jew malli wieħed iqum kmieni filgħodu.

Is-sindromu tal-carpal tunnel jista’ jinterferixxi mal-attivitajiet ta’ kuljum kif ukoll ifixkel l-irqad. Huwa importanti li wieħed ifittex parir mediku bikri, peress li jekk din il-kundizzjoni ma tiġix ittrattata, maż-żmien tista’ sseħħ ħsara permanenti fin-nervituri jew fil-muskoli.

Is-sindromu tal-carpal tunnel jista’ jiġi djanjostikat permezz ta’ eżami fiżiku, kif ukoll testijiet speċifiċi dwar il-kunduzzjoni tan-nervituri, li huma kapaċi jivvalutaw kwalunkwe tfixkil fl-attività elettrika tal-polz u l-idejn meta l-muskoli jikkuntrattaw u meta jkunu mistrieħa, permezz tal-użu ta’ elettrodi żgħar imwaħħla mal-ġilda.

Modi sempliċi biex titnaqqas il-pressjoni fuq in-nerv medjan u għalhekk jitnaqqas ir-riskju li tiżviluppa s-sindromu tal-Carpal Tunnel jinkludu: li żżomm qagħda tajba waqt il-ħinijiet tax-xogħol li tippermetti r-rilassament tal-idejn, it-teħid ta’ pawżi qosra u frekwenti, speċjalment meta tuża għodod tal-kompjuter jew tal-kostruzzjoni li jivvibraw, imqassijiet tal-parrukkiera jew cash registers.

Għażliet oħra ta’ trattamenti konservattivi għas-sindromu tal-carpal tunnel jinkludu l-użu ta’ splints tal-polz li ġeneralment jintlibsu bil-lejl, vitamini kumplessi tat-tip B li jippromwovu s-saħħa u r-riġenerazzjoni tan-nervituri, kif ukoll użu għal żmien qasir ta’ mediċini anti-infjammatorji jew injezzjonijiet ta’ kortikosterojdi li jtaffu l-uġigħ u n-nefħa.

Barra minn hekk, il-yoga u l-fiżjoterapija jistgħu jgħinu wkoll. Għal każijiet aktar severi li ma jirrispondux għal miżuri li semmejna, id-dekompressjoni tal-carpal tunnel tista’ tinkiseb ukoll permezz ta’ intervent kirurġiku, li tinvolvi dissezzjoni tal-ligament li kontinwament ikun qed jagħfas fuq in-nerv medjan.

Jekk tixtieq issegwi l-blog tiegħi tista’ tagħmel dan billi tagħmel LIKE fuq din il-paġna ta’ Facebook: ×Be Holistically Healthy, MD× By Dr. Georgiana Farrugia Bonnici | Facebook

Jekk għandek xi mistoqsijiet li trid tistaqsi jew xi suġġett li tixtieq li nitkellmu dwaru ibagħtilna fuq info@skoperta.net

Cot Death – X’inhi eżattament? U kif tista’ tipprevjeni milli tiġri?

Cot Death – X’inhi eżattament? U kif tista’ tipprevjeni milli tiġri?

Il-cot death, għalkemm mhux komuni, tista’ twassal f’mewt għallarrieda ta’ trabi waqt l-irqad, speċjalment fl-ewwel ftit xhur ta’ ħajjithom.

Inti tista’ tipproteġi lit-tarbija tiegħek minn cot death billi traqqadha fuq daharha; iżda mhux fuq ġenbha jew fuq żaqqha, u idealment fl-istess kamra mal-ġenituri.

Importanti wkoll li t-tarbija titpoġġa fuq saqqu sod mgħotti b’liżar irqiq, f’ambjent nadif mingħajr tipjip, iżda wieħed dejjem għandu jħalli r-ras tat-tarbija mikxufa. Kif wkoll, wieħed għandu jevita l-użu ta’ imħaded, kutri ħoxnin, softoys jew affarijiet oħra fil-cot li jistgħu jkunu perikolużi għat-tarbija waqt l-irqad.

Huwa vitali wkoll li wieħed qatt ma jorqod fuq is-sufan b’tarbija f’idejh. It-trabi dejjem għandhom jorqdu fil-cot tagħhom.

Jekk tixtieq issegwi l-blog tiegħi tista’ tagħmel dan billi tagħmel LIKE fuq din il-paġna ta’ Facebook: ×Be Holistically Healthy, MD× By Dr. Georgiana Farrugia Bonnici | Facebook

Jekk għandek xi mistoqsijiet li trid tistaqsi jew xi suġġett li tixtieq li nitkellmu dwaru ibagħtilna fuq info@skoperta.net

Kif nistgħu nieħdu ħsieb saħħitna aħjar – Claire Vella

Kif nistgħu nieħdu ħsieb saħħitna aħjar – Claire Vella

L-ewwel nett irridu nifhmu ftit iktar xi jkun qed jiġri f’ġisimna meta nħossuna għajjenin iktar mis-soltu, meta ma nidiġerixxux l-ikel sew u meta nħossu nefħa li ddejjaqna wkoll.

Iktar ma titgħallem iktar tifhem. Dan il-ġisem prezzjuż u jaħdem skont kemm nieħdu ħsiebu, jiġifieri mirakli ma jsirux. Irid ikun hemm bidla fl-attitudni tagħna biex l-affarijiet jinbidlu. Però la int responsabbli minn saħħtek il-bidla faċli ssir ukoll għax qiegħda fil-kontroll tiegħek.

Il-ġisem tal-bniedem huwa sistema kumplessa ta’ organi li jaħdmu flimkien biex iżommu l-magna għaddejja, waħda tant sofistikata li malajr iħawwdu l-moħħ ta’ min jiddiletta f’dan il-qasam. Għall-għan tad-detoxing, għandna nħarsu aktar bir-reqqa lejn erba’ organi ewlenin:

Il-Fwied

Peress dan huwa l-organu l-aktar magħruf għat-tiswif tal-ġisem, huwa tajjeb li nibdew bih. Il-fwied huwa essenzjali biex jirregola l-organi l-oħrajn, il-glandoli u l-ormoni. Il-fwied ikisser ix-xaħmijiet, kif ukoll l-ormoni sabiex dawn jintużaw mill-ġisem. Dan l-organu huwa kruċjali għal-metaboliżmu, u għalhekk irridu nieħdu ħsiebu.

Il-Kliewi

Dawn l-organi tant huma importanti, li għandna tnejn minnhom! Xogħolhom huwa li jneħħu l-ħmieġ, jibbilanċjaw id-demm, jirregolaw il-pressjoni, u jgħinu l-produzzjoni tal-vitamina D. Jekk tieħu ħsieb dawn l-organi sew, tista’ tipprevjeni l-ġebla fil-kliewi (infezzjonijiet renali), issaħħaħ l-immunità u tnaqqas l-infjammazzjonijiet, fost oħrajn.

Il-Frixa

Kif għidna fil-bidu, il-ġisem huwa sistema sofistikata ta’ organi jaħdmu flimkien, iżda mingħajr il-frixa tagħmel l-almu tagħha, il-bqija tal-ġisem ma jiswa xejn. Dan l-organu jipproduċu l-enżimi meħtieġa biex il-ġisem ikisser u jassorbi  dak kollu li jidħol fih – karboidrati, proteini u xaħmijiet, kif ukoll jipproduċi l-insulina, li tirregola z-zokkor fid-demm. Meta l-ġisem ngħabbuh b’ħafna tossini, dan jaf iwassal għall-mard tal-frixa, li tista’ tissawwar f’dijabete u kundizzjonijiet serji oħrajn. Bl-għerf tax-xjenza, illum nafu li jekk nieħdu ħsieb dan l-organu, is-saħħa bosta drabi tmur għall-aħjar.

Il-ġilda

Ftit jobsru li l-ġilda hija meqjusa bħala organu, u aktar minn hekk, li hija l-akbar organu, magħmula mill-ilma, proteini, xaħam, minerali u ormoni. Apparti li l-ġilda hija id-difiża ewlenija  biex iżżomm it-tossini barra,  hi tirregola t-temperatura tal-ġisem, tipproteġi l-interni vitali tal-ġisem (għadam, muskoli, ligamenti u l-organi) mill-batterji u elementi ħżiena tal-ambjent. Il-ġilda tieħu ħsieb ukoll il-produzzjoni tal-vitamina D u tippermettilna nesperjenzaw id-dinja ta’ madwarna b’netwerk massiv ta’ nervituri. Il-ġilda tadatta għall-ambjent li tkun fih. Meta tkun niexfa, irqiqa, impaħpħa jew imtebba, dawn mhumiex biss marki tax-xjuħija, iżda sinjal li teħtieġ li nieħdu ħsieba biex tkun tista’ tagħmel xogħolha aħjar.

Mela l-ewwel pass hu li nieklu ikel naturali mhux proċessat. Nitgħallmu nsajru b’mod effiċjenti ħalli kif jaħtafna l-ġuħ nieklu ikel tajjeb u bnin. Nixorbu ħafna ilma matul il-ġurnata ħalli s-sistema taħdem mod effettiv.

Ftakar li ġejna maħluqa biex nieklu dak li toffri l-art. Hemmhekk nibdew naraw bidliet pożittivi.

Kif tista’ tissapportja bl-aħjar mod lil xi ħadd li qed jikkumbatti mal-kanċer?

Kif tista’ tissapportja bl-aħjar mod lil xi ħadd li qed jikkumbatti mal-kanċer?

Meta xi ħadd qrib tagħna ikun qed jikkumbatti mal-kanċer, ir-reazzjoni immedjata tagħna tkun dik li naraw x’nistgħu nagħmlu biex ngħinuhom u nagħtu s-sapport tagħna.

Dawn huma modi differenti kif tista’ tagħti s-sapport tiegħek.

X’għandi ngħid?

Ħafna drabi, speċjalment fil-bidu, tista’ tkun konfuż dwar x’għandek tgħid jew tagħmel, iżda żomm f’moħħok li tkun miftuħ u sensittiv għal kif qed iħossu huwa dak li ħafna nies ikollhom bżonn. Li jkunu jafu li qiegħed hemm għalihom se jgħin ħafna.

Kull persuna li tkun qed tikkumbatti mal-kanċer ikollha esperjenza differenti u għalhekk ipprova tassumix kif il-persuna tista’ tħossha. Tista’ tkun qed tħossha ferħana f’ġurnata u mdejqa fl-oħra. Ipprova kun konxju tal-burdata tagħha.

Ftakar li l-persuna forsi ma tridx titkellem jew taħseb dwar il-kanċer il-ħin kollu. Li jkollok konverżazzjoni normali fuq affarijiet ta’ kuljum u li taqsam ċajta kultant tista’ tgħin ħafna.

Ipprova teħodhiex personalment jekk il-persuna ma tridx titkellem dwar il-kanċer u rrispetta l-ħtieġa tagħha għall-privatezza jew li jkollha ftit ħin għall-kwiet.

L-emozzjonijiet li jistgħu jħossu

Ħafna drabi tibda tinduna li l-burdata tal-persuna tinbidel minn mument għall-ieħor. Dan huwa normali għal min jiġi dijanjostikat b’kanċer.

Hemm firxa sħiħa ta’ emozzjonijiet li jistgħu jesperjenzaw inklużi:

  • Rabja
  • Dwejjaq
  • Inċertezza
  • Biża’
  • Ħtija
  • Frustrazzjoni
  • Solitudni
  • Iżolament
  • Riċentament
  • Niket

Li wieħed jifhem dawn l-emozzjonijiet jista’ jgħin biex tissapportja lill-persuna aħjar.

Sapport emozzjonali

Ir-riċerka turi li s-sapport emozzjonali mill-familja u l-ħbieb jista’ jagħmel differenza kbira għall-kwalità tal-ħajja ta’ xi ħadd bil-kanċer.

Ħafna drabi wieħed jibża’ li se jgħid xi ħaġa ħażina lil xi ħadd b’kanċer. Jekk turi li ġenwinament jimpurtak minn dak li għaddejja minnu l-persuna allura tista’ tkun ta’ sapport kbir.

Dawn huma xi suġġerimenti li jistgħu jgħinuk:

Li tista’ tagħmel:

  • Esprimi ruħek jekk qed tħossok skomdu, importanti li tirrikonoxxi s-sitwazzjoni minflok tippretendi li mhix qed isseħħ.
  • Xi tagħfisa fl-idejn jew tgħanniqa tagħmel differenza.
  • Ċempel lill-persuna, ibagħtilha xi kartolina jew messaġġ biex turiha li qed taħseb fiha.
  • Fakkarha li jekk tkun trid titkellem se ssibek dejjem hemm biex tisma’. Min-naħa tiegħek kun żgur li tkun disponibbli.
  • Irrispetta l-ħtieġa għall-privatezza tagħha, anke jekk tkun qed tgħix mal-persuna.
  • Issapportja lill-persuna matul id-dijanjosi kollha, fil-bidu, waqt u wara t-trattament.
  • Aqsam xi ċajta u idħak magħha. Id-daħk huwa wkoll mediċina.
  • Żomm ir-relazzjoni tiegħek mal-persuna normali u bilanċjata kemm jista’ jkun.

X’għandek tevita li tgħid u tagħmel:

  • Evita li tgħid li taf kif qed tħossha. Qatt ma tista’ tkun taf eżattament kif iħossu xi ħadd li jkun qed jgħix b’kanċer jekk ma tkunx għaddejt minnha, u anke jekk tkun għaddejt, kulħadd huwa differenti.
  • Evita li tgħidilha biex tkun b’saħħitha jew pożittiva, għaliex b’hekk tkun qed tagħmel pressjoni fuq il-persuna biex iġġib ruħha b’ċertu mod.
  • Tiħux l-affarijiet personalment jekk il-persuna tidher irrabjata jew imdejqa jew ma tridx titkellem.
  • Toffrix pariri li ma ġewx mitluba.
  • Tqabbilx is-sitwazzjoni tal-persuna ma’ ta’ xi ħaddieħor li taf, l-esperjenza ta’ kull persuna li tgħix b’kanċer hija unika.

Li tisma’

Li tisma’ u tipprova tkun konxju tal-ħsibijiet u s-sentimenti ta’ xi ħadd huwa importanti.

M’hemmx bżonn li jkollok it-tweġibiet kollha. Sempliċiment li tisma’ t-tħassib jew l-inkwiet tal-persuna jista’ jkun ta’ għajnuna kbira.

Li tisma’ lill-persuna fil-mument li jkollha bżonn huwa parti importanti mis-sapport emozzjonali.

Hawn xi suġġerimenti li jistgħu jgħinuk tagħmel dan:

  • Ara li kemm jista’ jkun tkunu f’post privat, rilassat u bi ftit distrazzjonijiet.
  • Ħares f’għajnejn il-persuna imma tiċċassax lejha.
  • Ħalli l-persuna tmexxi l-konverżazzjoni u pprova tinterrompix.
  • Agħti l-attenzjoni kollha tiegħek għal dak li qed tgħid.
  • Jekk qed issib dak li qed tgħid il-persuna diffiċli jew ta’ dwejjaq, tbiddilx is-suġġett. Tkellem dwar kif qed tħossok, dan jista’ jipprevjeni kwalunkwe skumdità.
  • Jekk il-persuna tibki, tippruvax twaqqafha jew tipprova tferraħha. Aċċertaha li huwa ok li tkun imdejqa u li hija reazzjoni normali għal dak li qed tgħaddi minnu.
  • Li taqbdilha idejha tista’ tgħin imma jekk tinġibed lura, agħtiha l-ispazju li għandha bżonn.
  • Ipprova tagħtix pariri sakemm il-persuna ma tkunx talbitek xi parir hi stess.
  • Iddaħħalx umoriżmu f’dak il-mument sakemm ma tkunx qed tiċċajta hi stess.
  • Is-silenzju mhuwiex ħażin, anzi, li jkun hemm mumenti fejn tisma’ biss mingħajr ma tlissen kelma, jistgħu jgħinu lill-persuna wkoll.

Sapport prattiku

Minbarra li tissapportja lil xi ħadd emozzjonalment, tista’ wkoll tgħin billi toffri sapport prattiku.

Tkellem mal-persuna u staqsiha jekk hemmx xi ħaġa speċifika li għandha bżonn l-għajnuna fiha.

Hawn persuni li ma jkunux iridu għajnuna jew jistgħu jsibuha diffiċli biex jaċċettawha. Forsi għax ikunu jridu jibqgħu kemm jista’ jkun indipendenti. Ipprova teħodhiex personali. Irrispettat d-deċiżjoni tal-persuna imma kun żgur li taf li jekk tibdel fehmtha, int se tkun hemm.

Li toffri li tgħin hija ħaġa sabiħa ħafna, iżda kun żgur li int kapaċi timpenja ruħek għal kwalunkwe għajnuna li tkun meħtieġa.

Dawn huma xi ideat prattiċi:

  • Ipprepara xi ikliet bnini li jistgħu jiġu ffriżati.
  • Twassal lill-persuna l-isptar għal testijiet tad-demm u appuntamenti.
  • Tgħin fit-tindif u l-ħasil tal-ħwejjeġ.
  • Tieħu mixja lill-kelb jew annimali domestiċi oħra għand il-vet.
  • Toffri li tagħmel ix-xiri.
  • Twassal u tmur għat-tfal l-iskola.
  • Tagħmel xi qadjiet li jista’ jkollha bżonn tagħmel.
  • Jekk ma tgħix mal-persuna, staqsi qabel iżżurha, f’każ li tkun qed tħossha ma tiflaħx ħafna.

Il-preżenza, ir-rispett u l-imħabba huma importanti ħafna u dejjem jagħmlu differenza kbira fil-ħajja tal-individwu.

Madanakollu, inħeġġu dejjem sabiex wieħed ifittex għajnuna professjonali jekk u meta jħoss il-bżonn.

Enable Notifications    OK No thanks