Select Page
Qatt ħsibt kemm jinħela ikel kuljum u x’tista’ tagħmel biex taħli inqas? – Loriana Mazzonello

Qatt ħsibt kemm jinħela ikel kuljum u x’tista’ tagħmel biex taħli inqas? – Loriana Mazzonello

Il-ħela tal-ikel hija waħda mill-problemi ċentrali għal xi wħud mill-isfidi ewlenin li qed tiffaċċja d-dinja llum, inklużi l-ġuħ u l-faqar, it-tibdil fil-klima, is-saħħa, u s-sostenibbiltà tal-agrikoltura u l-oċeani.

L-ikel fil-miżbliet jipproduċi varjetà ta’ gassijiet li huma perikolużi għall-klima, apparti minn hekk l-ħela tal-ikel hija wkoll enerġija moħlija u ħin mitluf matul il-proċess ta’ tkabbir u kultivazzjoni.

Stop Food Waste Day ġiet imnedija fl-2017 minn Compass Group PLC – waħda mill-ikbar kumpaniji fid-dinja li toffri servizz tal-ikel. Dan il-grupp jistieden lil konsumaturi u influencers biex fis-27 ta’ April 2022, jaħdmu flimkien biex iqajmu iktar għarfien, jispiraw għall-bidla u jedukaw iktar lin-nies fuq il-problema tal-ħela tal-ikel.

Skont is-sit elettroniku ta’ STOP FOOD WASTE DAY;

33% tal-ikel prodott globalment jintilef jew jinħela kull sena;
25% ta’ l-ikel moħli globalment jista’ jitma’ lis-795 miljun ruħ fid-dinja kollha li huma sottonutriti;
8% tal-emissjonijiet kollha tal-gassijiet serra kull sena huma dovuti għal telf u ħela tal-ikel.

X’tista’ tagħmel biex int ukoll tiċċelebra dan il-jum?

Inti tista’ taghmel il-parti tiegħek billi:

  • Tfittex riċetti fuq kif l-aħjar tagħmel użu mill-fdalijiet tal-ikel – tista’ tfittex xi riċetti mis-sit ta’ Stop Food Waste Day. F’dan is-sit wieħed jista’ jsib, fost l-oħrajn, riċetti fuq x’tista’ ssajjar bil-qxur tal-karotti u bil-qxur tal-banana. Il-qxur tal-banana huma mimlijin nutrijenti importanti fosthom il-vitamini B6 u B12. Fuq is-sit hemm ukoll ktieb tat-tisjir li tista’ tara online mingħajr ħlas.
  • Qabel tmur tixtri m’għand tal-ħanut agħmel lista biex ma tixtrix ikel żejjed.
  • Issajjar biss kemm tikkonsuma l-familja tiegħek f’ikla waħda.
  • Tiffriża l-fdalijiet tal-ikel u meta tagħmel dan neħħi l-arja sabiex l-ikel idum iktar frisk.
  • Tagħmel kompost bil-fdalijiet tal-ikel

Jeħtieġ li nagħtu iktar attenzjoni l-konsum u l-ħela tal-ikel, speċjalment f’dawn iż-żminijiet fejn il-bidla fil-klima hija problema allarmanti. Għalkemm dawn huma bidliet żgħar, li wieħed jista’ jpoġġi fil-prattika fil-ħajja ta’ kuljum tagħna, huma xorta passi żgħar li jgħinu fit-tnaqqis tal-impatt ambjentali u jnaqqsu wkoll sustanzi li jniġġsu u huma ta’ ħsara għas-saħħa tal-bnedmin u l-pjaneta.

Il-maskri huma essenzjali għas-sigurtà tiegħek u ta’ ħaddieħor, iżda daqstant ieħor li tieħu ħsieb il-ġilda ta’ wiċċek…

Il-maskri huma essenzjali għas-sigurtà tiegħek u ta’ ħaddieħor, iżda daqstant ieħor li tieħu ħsieb il-ġilda ta’ wiċċek…

Spjegazzjoni ta’ Maskne

Bħal kull ċittadin tajjeb xtrajt maskra biex tgħatti wiċċek u tilbisha f’postijiet pubbliċi. Prosit! Int tikkontribwixxi b’mod effettiv għas-sigurtà ta’ kulħadd. Biss issa, għal dawn l-aħħar ġimgħat, kont qed tara aktar u aktar akne (ponot) jiżviluppaw fuq il-ġilda tiegħek… kumbinazzjoni? L-anqas xejn! Huwa msejjaħ ‘maskne’ il-kelma ‘maskra’ u ‘akne’ magħqudin flimkien. Kif tevita dan kollu?

Spjegazzjoni:

  1. Frizzjoni tal-ġilda

Il-kawża ewlenija ta’ dan il-fenominu ‘maskne’ hija pjuttost sempliċi; il-frizzjoni mekkanika kostanti tal-maskra fuq il-ġilda tiritha l-epiderme u ssodd il-pori.

Barra minn hekk, il-film idrolipidiku (hydrolipidic film) li jipproteġi l-ġilda – magħmul mill-ilma u s-sebum jitħassar minħabba din il-frizzjoni kostanti.

Dan il-fenomenu mhux ġdid; ħafna drabi jinstab fl-isportivi u n-nisa li jilbsu tagħmir protettiv jew elmi għal ħafna sigħat, jew fuq il-geddum tal-vjolinisti.

Iż-żoni koperti minn maskra, bħall-imnieħer, il-geddum, il-ħaddejn u l-kontorn tax-xufftejn, huma art fertili għall-batterji responsabbli għal irritazzjoni, ħmura jew flair-ups tal-akne.

2. Minbarra li jkollok tilbes maskra, l-istaġun ma jgħinx. Is-sħana tas-sajf mhux faċli iżda xorta mhux skuża biex il-maskra ma tintlibisx. Sfortunatament bis-sħana l-ġilda irritata tmur għal agħar peress li ngħerqu aktar mis-soltu. L-umdità tibqa’ maqbuda taħt il-maskra iżda l-ġilda tiegħek tifga u ssir aktar ħsara.

3. Stress

Nistgħu ngħidu li dan m’huwa żmien rilassanti xejn f’ħajjitna. Bejn l-impjiegi stressanti tagħna, il-qgħad, l-inabbiltà li nivvjaġġaw, il-biża’ tal-Covid… diffiċli li nkunu moħħna mistrieħ.

Kif nafu, meta nkunu stressjati, il-ġisem jipproduċi ormoni li jikkawżaw bidu ta’ akne jew dehra ta’ tikmix. Iċ-ċirkolazzjoni tad-demm tkun inqas tajba, allura l-ġilda tirċievi inqas nutrijenti essenzjali għar-radjanza tagħha.

Enable Notifications OK No thanks