Select Page
Filmat: “Hawnhekk m’aħniex qegħdin fuq palk inkantaw” – Julia Farrugia Portelli lil Julie Zahra

Filmat: “Hawnhekk m’aħniex qegħdin fuq palk inkantaw” – Julia Farrugia Portelli lil Julie Zahra

Bosta artisti lokali urtati wara li lbieraħ filgħaxija l-Ministru għall-Inklużjoni, il-Kwalita tal-Ħajja u l-Volontarjat, Julia Farrugia Portelli għamlet rimarki dwar il-fatt li Julie Zahra hija wkoll kantanta waqt dibattitu politiku bejniethom fil-programm XTRA fuq TVM.

Il-Ministru u kandidata tal-Partit Laburista Julia Farrugia Portelli qalet lil Julie Zahra “Hawnhekk m’aħniex qegħdin fuq palk inkantaw”.

Il-kandidata tal-Partit Nazzjonalista Julie Zahra weġbitha li apparti li l-kant huwa parti mill-istorja tagħha, kienet qed twaqqa’ għaċ-ċajt lill-artist.

B’reazzjoni għal dan, l-MEIA esprimiet is-solidarjetà sħiħa tagħha mal-artisti kollha u kkundannat kummenti dispreġġjattivi li jippruvaw iżebilħu l-professjoni jew il-vuċi tal-artist lil hinn mill-arti tiegħu.

L-MEIA qalet li tkun mara, kantanta u attiva fil-politika mhuwiex xi diżunur filwaqt li saħqet li għandna bżonn ħafna aktar artisti li jwasslu leħinhom f’dak li jemmnu u inqas politiċi li jitkellmu dwar il-professjoni fl-arti b’diżrispett.

Żiedet tgħid li ironikament fiż-żminijiet tal-pandemija huwa aktar faċli li tkun politiku fuq palk milli tkun artist tagħmel xogħol fuq palk.

Titħabbar il-mewt tal-Professur Albert Fenech

Titħabbar il-mewt tal-Professur Albert Fenech

Titħabbar il-mewt tal-Professur Albert Fenech, wieħed mill-aqwa kardjologi ta’ Malta u eks membru parlamentari Nazzjonalista, fl-età ta’ 70 sena.

Il-Professur instab mejjet ġewwa d-dar tiegħu u hu maħsub li miet b’kawża naturali.

Huwa qatta’ aktar minn 20 sena barra minn xtutna u serva bħala deputat parlamentari Nazzjonalista bejn l-2013 u l-2016.

Fenech waqqaf id-dipartiment tal-kardjoloġija fi ħdan il-kura tas-saħħa pubblika lokali fl-1995 flimkien mal-kardjologu Alex Manche u għamel l-ewwel operazzjoni fl-isptar Mater Dei, anġjogramma, fl-2007.

Il-ħidma tiegħu fl-isptar Mater Dei bħala kardjologu damet għaddejja sal-2015.

Il-Kap tal-Partit Nazzjonalista Bernard Grech sellem il-memorja tal-Professur Albert Fenech u esprima l-apprezzament tiegħu għal dak kollu li għamel fil-karriera personali u dik politika. Żied jgħid li l-Professur kien pilastru tal-professjoni medika f’pajjiżna.

Id-Deputat Prim Ministru u Ministru tas-Saħħa Chris Fearne qal li l-Professur ikkontribwixxa ħafna għall-avvanz tal-kura medika f’Malta, u li n-nuqqas tiegħu se jinħass ħafna mill-ħbieb u mill-pazjenti.

“Il-parlament huwa eżempju biex kollox jerġa’ jmur lura għan-normal” – Daniel Chircop

“Il-parlament huwa eżempju biex kollox jerġa’ jmur lura għan-normal” – Daniel Chircop

Permezz ta’ post li qasam fuq il-midja soċjali tiegħu, Daniel Chircop esprima l-ħsibijiet tiegħu dwar is-sitwazzjoni tal-Covid-19 u r-restrizzjonijiet li għadhom fis-seħħ.

Huwa qal li l-parlament huwa l-post minn fejn nistgħu nieħdu eżempju biex kollox jerġa’ jmur lura għan-normal.

“Hemm 67 membru li jpoġġu bla social distance, dawn in-nies ilkoll għandhom il-ministeru/segretarjat parlamentari/professjoni u lkoll kemm huma jiltaqgħu ma’ eluf ta’ nies fil-home visits u ma naħsibx li qabel jidħlu jistaqsu għaċ-ċertifikat tal-vaċċin”

Żied jgħid li din hija prova ċara li nistgħu nerġgħu nibdew sejrin lura għan-normal.

Filmat: Għadu Sieket – Rumanz ġdid minn Gino Lombardi

Filmat: Għadu Sieket – Rumanz ġdid minn Gino Lombardi

Żgur li ħafna minnkom il-qarrejja tagħna familjari mal-pinna ta’ Gino Lombardi. Ftit jiem ilu, ippubblika rumanz ieħor bl-isem ta’ Għadu Sieket.

Għamilna kuntatt ma’ Gino u qasam magħna kif oriġinat l-idea għal dan ir-rumanz kif ukoll kif kompliet tiżviluppa l-istorja tiegħu.

Dan hu dak li qalilna Gino…

“Bdejna nisimgħu dwar dan il-virus minn Diċembru 2019, għall-ewwel ħadd ma nkwieta wisq dwaru, imma niftakar li fi żmien il-Milied konna diġà qed insemmuh. Imbagħad, meta bdew igerrbu l-ġimgħat l-affarijiet bdew jisserjaw għax bdejna nisimgħu li nstabu każi barra minn Wuhan u saħansitra ’l barra miċ-Ċina, imma ħadd ma kien għadu qed jibża’ minnu.

Imma meta fuq il-midja soċjali bdew jidhru filmati ta’ nies jaqgħu u jmutu f’nofs ta’ triq xegħlu l-bozoz il-ħomor. Fil-bidu kien jissejjaħ ‘Novel Coronavirus’ imbagħad sar Covid-19. Forsi tistaqsi kif issawwar dan l-isem? Covid-19 ġejja minn ‘CO’ għal Corona, ‘VI’ għal virus, ‘D’ għal disease u n-‘19’ għas-sena li twieled fiha dal-virus.


Fis-7 ta’ Marzu feġġ l-ewwel każ hawn Malta u malajr bdilna fehmetna dwaru. Kien il-każ ta’ tifla Taljana ta’ 12-il sena, li minħabba fih skattaw il-miżuri li kienu maħsuba minn qabel għal meta tasal din l-eventwalità inevitabbli. It-tifla u l-familja tagħha sfaw iżolati skont il-linji gwida maħruġa mill-awtoritajiet tas-saħħa sakemm, wara testijiet ġodda, ħareġ li ħadd minnhom ma kien infettat.


Min jafni sew jaf kif jien, f’moħħi mill-ewwel bdew ġejjin ħafna ħsibijiet, bdejt nipprova nimmaġina x’kienet il-kawża ta’ dan il-virus. Minn dak li bdejt naqra u nisma’ ħloqt xi forma ta’ opinjoni dwar dan u meta ddiskutejt l-ideat li ġewni ma’ ħbieb tiegħi, numru sostanzjali minnhom qablu miegħi.


Hawn ġara dak li hu ovvju, f’moħħi bdiet tissawwar l-istorja tal-ktieb li għandek f’idejk. Għall-ewwel kienet għadha duħħan biss, imbagħad bdejt inpoġġi l-ideat li bdew ġejjin fuq il-karta, kif jgħidu. Ftit ftit ħloqt il-ftuħ li ridt, ippjanajt kif se nqassam il-ġrajja u anke t-tmiem. Jien u nikteb infilsajt ukoll dettalji u ġrajjiet li ġraw fil-verità biex l-istorja li se taqra jkollha aktar kulur u tiġi iżjed ħajja.


Meta kelli dawn lesti bdejt nagħmel ir-riċerka, u minħabba li dan huwa l-ewwel rumanz li ktibt li mhux ambjentat hawn Malta kelli nidħol aktar fil-fond, speċjalment għax il-parti l-kbira tar-rakkont iseħħ fiċ-Ċina. Ta’ min jgħid li dan huwa pajjiż magħluq ħafna, allura huwa diffiċli ħafna li tara l-ambjent reali li jgħixu fih iċ-ċittadini tal-pajjiż.


Għal min ma jafx, iċ-Ċiniżi, minbarra fuq il-ħajja in-ġenerali, għandhom ħafna restrizzjonijiet fuq il-midja soċjali; Google, Yahoo, Bing Bing u search engines popolari oħra ma tistax taċċessahom. Facebook, Instagram, Twitter u l-oħrajn lanqas. Tista’ tgħid li kollox huwa kkontrollat mill-gvern. Eżempju minflok Facebook għandhom il-Wiebo, minflok Google hemm Qihoo360. Imma dawn restritti għall-konfini Ċiniżi biss u ftit li xejn issib informazzjoni dwar dak li jiġri barra l-pajjiż.


L-aġenziji tal-aħbarijiet huma kollha manipulati mill-istat ukoll. Dawn, u ħafna affarijiet oħra jwassluk biex taħseb; immaġina ftit kieku jiġri dan f’pajjiżna u nkunu f’sitwazzjoni simili. Tmur tipprova tfittex tagħrif dwar suġġett partikolari u ssib verżjoni waħda biss, tkun maqtugħ u iżolat mid-dinja u tkun taf x’inhu jiġri f’Malta biss; lanqas taħsibha ma trid, aħseb u ara tgħixha, taqbel miegħi?!


Jien u nirriċerka dwar iċ-Ċina ġietni f’moħħi s-sensiela popolari ‘Keeping Up Apperances’, ħa nispjega għaliex. Meta l-Gvern Ċiniż irid jagħti stampa tal-pajjiż ikollu kollox ippjanat minn qabel. L-ewwel jagħżel ftit familji minn bliet differenti, jagħtihom impjieg aħjar milli jkollhom, jagħtihom ilbies isbaħ u wara perjodu qasir imorru għandhom bil-kamera u fuq skritt ippreparat minn qabel jiffilmjawhom u jintervistawhom fid-dar tagħhom dwar il-ħajja fiċ-Ċina, u miskin hu min jipprova jmur kontra dak li jiġi ordnat jgħid.
Wara jibagħtu l-filmati ppreparati lill-aġenziji tal-aħbarijiet internazzjonali bl-impressjoni li se jbellgħulhom ir-ross bil-labra, imma dan mhu xejn qrib ir-reality shows li naraw fil-punent.


Xi snin ilu tim ta’ ġurnalisti mill-Punent talbu permess jagħmlu intervisti indipendenti ma’ familji Ċiniżi. Skantaw mhux ftit meta t-talba tagħhom ġiet aċċettata, imma meta waslu fil-pajjiż kellhom sorpriża akbar. Ittieħdu f’lukanda mill-isbaħ imma kuntrarju għal dak li ħasbu ma ngħatawx permess joħorġu mill-kmamar tagħhom jekk ma jkunux akkumpanjati minn żewġ uffiċjali tal-armata. Meta setgħu joħorġu minn kamarthom ħaduhom dawra madwar il-Belt Kapitali u setgħu jaraw il-postijiet li ħaduhom fihom biss, la ħallewhom liberi li jmorru f’partijiet li xtaqu huma, aħseb u ara kemm setgħu jintervistaw nies li ltaqgħu magħhom fit-triq.


Meta jara dan kollu wieħed jasal għall-konklużjoni li kważi kull ħaġa, biex ma ngħidx kollox, li tara li qed tippromwovi l-mod kif jgħix il-poplu Ċiniż, u eventwalment il-pajjiż immexxi mill-partit Komunista, hija biss għall-apparenza.

Biex inkompli nikkonferma t-tagħrif li għaddejt aktar ’il fuq, nhar il-Ħadd 21 ta’ Frar 2021 ħarġet l-aħbar li aktar minn 150,000 persuna anzjana sparixxew mil-lista ta’ nies intitolati għall-benefiċċji soċjali tal-Provinċja ta’ Hubei. Dan seħħ fl-ewwel kwart tas-sena 2020 biss; min jaf kemm hi ogħla din iċ-ċifra llum?! Dan meta l-figura uffiċjali tal-gvern turi li n-numru ta’ mwiet kawża tal-Covid-19 hija biss ta’ 4,636. Kif tista’ temmen dak li juruk?


Mela issa għandek idea ta’ kif inhu l-ambjent fiċ-Ċina u l-ambjent li jgħix fih il-karattru ewlieni ta’ dan ir-rumanz, bis-saħħa tad-dettalji li għarraftek bihom minn qabel, meta tibda taqra dak li jkun qed jiġrilhom uħud mill-karattri li se jidhru aktar ’il quddiem, m’għandkomx taħsbu li nkun qed nesaġera, lanqas xejn!


Mhux se noqgħod neħodlok rasek bid-dettalji dwar kemm il-pandemija Covid-19 ħadet nies magħha, dawk malajr tista’ ssibhom inti. Se ngħidlek biss li fit-tielet ġimgħa ta’ Frar tal-2020 tħabbar li l-imwiet fl-Amerika biss qabżu n-nofs miljun persuna; total akbar minn dawk li tilfu ħajjithom fl-Ewwel u t-Tieni Gwerer Dinjin u l-Gwerra tal-Vjetnam ikkombinati flimkien.


Issa ħalli npinġilek, fuq fuq, fejn kien jgħix il-Professur Phil Burke. Kien blokk ta’ appartamenti lussużi, id-dsatax-il wieħed minn għoxrin taħt l-isem Palazz tal-Poplu, li fih kienu jabitaw ċittadini barranin li bil-professjoni tagħhom jagħtu servizz lill-poplu Ċiniż. Ir-residenza tal-profs tinsab fis-sbatax-il sular ta’ binja għolja d-doppju jew aktar, kollox imħallas mill-gvern.
Kif tidħol issib ruħek f’nofs l-appartamenti, fuq il-lemin issib open plan, li tinżel għalih minn tliet tarġiet, dan jinkludi kċina moderna, salott u kamra tal-pranzu. Fuq ix-xellug issib kuritur bi tliet kmamar tas-sodda, uffiċċju mdaqqas, laundry room u żewġ kmamar tal-banju. Mill-gallarija ta’ quddiem kien igawdi veduta mill-isbaħ tal-belt ta’ Wuhan u mill-gallarija tal-kamra tas-sodda ewlenija kont tara l-parkeġġ, il-parti l-kbira tiegħu kienet riservata għar-residenti. Kull appartament huwa fornut bl-aqwa għamara fis-suq, li tkun magħżula minn qabel fuq it-talba tas-sidien infushom.


Minbarra r-riċerka li nagħmel ikolli bżonn l-għajnuna ta’ ħafna nies, nies li jkunu esperti jew midħla sew tas-suġġett li nkun qed nikteb dwaru. Ma nistax noqgħod insemmihom wieħed wieħed għax żgur li nħalli lil xi ħadd barra, imma lanqas ma nista’ ma nurix ir-rikonoxximent tiegħi lejhom.


Ma’ dawn ikun hemm numru żgħir ta’ ħbieb li jiskrutinjaw dak li nkun qed nikteb billi jieħdu paċenzja bija u jaqraw dak li nikteb, kapitlu kapitlu. Nassigurakom li xejn mhu eżerċizzju pjaċevoli li tasal fi tmiem kapitlu li jispiċċa bi ‘cliff hanger’ u ma tistax taqleb il-paġna biex tkompli taqra, imma minflok trid tistenna sakemm jasallek il-kapitlu li jmiss.


Ikolli ngħid li did-darba lis-Surġent Claire Casha ma tantx ħabbattha wisq b’mistoqsijiet dwar xogħol il-pulizija għax ma involvejthomx daqshekk. Minbarra Claire u l-għażiża oħti, Louiselle Calleja Lombardi, it-tim ta’ ‘Għadu Sieket’ kien kważi ġdid kollu, tlieta minn nies ġodda, Thelma Cassar, Tania Mifsud u biex dejjem ikolli l-opinjori ta’ raġel, daħal magħhom il-ħabib tiegħi Costantino Vella, li bil-kritika tagħhom dan il-ktieb żgur li ħareġ aħjar. Magħhom kien hemm ukoll Louise Grech Abela, li għamlet ukoll il-qari tal-provi. Xi ħin jew ieħor matul il-vjaġġ li għamilna flimkien kollha ħarġu bl-ideat tagħhom, anke qaluli li jħossuhom li kienu qed jimponuli xi ftit iżżejjed, imma bħalma dejjem ngħid, jien nistma l-opinjoni ta’ kulħadd, u jekk dak li jiġbduli l-attenzjoni fuqu ma jkunx se jibdilli l-andament tal-istorja, naċċettah b’umiltà.


Issa li qrajt dawn il-kelmtejn u tista’ tifhem aħjar kif inbena dar-rumanz, tista’ tikkonċentra aktar fuq il-qari. Jalla tieħu gost taqra ‘Għadu Sieket’ daqs kemm ħadt pjaċir niktbu jien.”

This Is A Call For Arts – X’inhi?

This Is A Call For Arts – X’inhi?

Il-pandemija tal-Covid-19 affettwat lil kulħadd u kull qasam b’xi mod jew ieħor, inkluża l-industrija tal-arti. F’dawn l-aħħar jiem bosta artisti qed jesprimu t-tħassib serju tagħhom fuq il-midja soċjali dwar il-fatt li skont huma, din l-industrija mhux biss ġiet affettwata iżda mhijiex tingħata l-importanza u prijorità daqs kull industrija oħra. Dan ġej anki mill-fatt li filwaqt li qed jitnaqqsu ċerti miżuri, jidher li l-qasam tal-arti għadu ftit ‘il bogħod biex jikseb lura ftit normalità.

This Is A Call For Arts hija inizjattiva li bdiet minn Jeremy Grech, artist ta’ 24 sena, u qed titkompla minn diversi artisti li huma determinati li jservu ta’ vuċi għal din l-industrija u jagħtu s-sehem tagħhom fit-tibdil ta’ ċerta mentalità, li huma jsostnu li hija parti mill-problema.

Huma jisħqu li l-arti hija professjoni bħal kwalunkwe oħra u li għal uħud hija mezz ta’ kif jaqilgħu l-għixien tagħhom, għaldaqstant mhuwiex ġust li ma tittiħidx bis-serjetà. Diskors li qal il-Ministru José Herrera ilbieraħ qanqal ukoll diversi reazzjonijiet ta’ rabja, u ħafna sostnew li din hija prova ta’ dak li qiegħdin isemmgħu leħinhom għalih.

Għaddejja wkoll petizzjoni fejn qed jintalab pjan mill-Gvern dwar il-ftuħ mill-ġdid għall-arti performattiva. Il-petizzjoni tenfasizza dwar l-importanza tal-arti u li jrid jkun hemm pjan ta’ direzzjoni ċara għall-futur.

Enable Notifications    OK No thanks